Từ ngày 15/02/2026, các quy định về bệnh nghề nghiệp (BNN) được hưởng bảo hiểm xã hội (BHXH) chính thức thực hiện theo Thông tư 60/2025/TT-BYT. Đây là văn bản quan trọng hướng dẫn chi tiết về chẩn đoán và giám định mức suy giảm khả năng lao động, đảm bảo quyền lợi tối đa cho người lao động trong môi trường làm việc có yếu tố độc hại.
1. Danh mục 35 bệnh nghề nghiệp được hưởng bảo hiểm xã hội
Danh mục bệnh nghề nghiệp theo quy định mới nhất bao gồm 35 bệnh, được phân chia thành 5 nhóm tác nhân chính:
Nhóm I: Các bệnh bụi phổi và phế quản (07 bệnh): Bụi phổi silic, bụi phổi amiăng, bụi phổi bông, bụi phổi than, viêm phế quản mạn tính, hen phế quản nghề nghiệp và bụi phổi talc.
Nhóm II: Các bệnh nhiễm độc nghề nghiệp (10 bệnh): Nhiễm độc chì, thủy ngân, benzen, hóa chất bảo vệ thực vật, mangan, trinitrotoluen, asen, hóa chất fluorine, cacbon monoxit và cadmi.
Nhóm III: Các bệnh nghề nghiệp do yếu tố vật lý (06 bệnh): Điếc nghề nghiệp do tiếng ồn, bệnh do rung động thân mình/cục bộ, phóng xạ nghề nghiệp, đục thủy tinh thể, bệnh giảm áp.
Nhóm IV: Các bệnh da nghề nghiệp (07 bệnh): Sạm da, loét da, viêm da tiếp xúc, bệnh nấm da, mụn trứng cá, viêm loét móng và quanh móng nghề nghiệp.
Nhóm V: Các bệnh nhiễm khuẩn nghề nghiệp (05 bệnh): Viêm gan vi rút B, C; nhiễm HIV do tai nạn rủi ro nghề nghiệp; bệnh Leptospira và bệnh COVID-19 nghề nghiệp.
2. Những điểm mới trong hướng dẫn chẩn đoán và giám định
Thông tư 60/2025/TT-BYT tập trung vào việc chuẩn hóa quy trình để giảm thiểu các vướng mắc khi thực hiện hồ sơ BHXH:
Hướng dẫn chẩn đoán chi tiết: Mỗi bệnh trong danh mục đều có hướng dẫn chẩn đoán cụ thể về yếu tố tiếp xúc, thời gian tiếp xúc (tối thiểu) và thời gian bảo đảm (sau khi thôi tiếp xúc).
Căn cứ giám định suy giảm khả năng lao động: Việc giám định phải dựa trên kết quả khám lâm sàng, cận lâm sàng và các xét nghiệm đặc hiệu liên quan đến tác nhân nghề nghiệp. Người lao động được hưởng chế độ khi mức suy giảm khả năng lao động từ 5% trở lên.
3. Trách nhiệm của đơn vị và nhân viên y tế
Để đảm bảo người lao động được hưởng quyền lợi đúng quy định, Tổ Bảo hiểm y tế đề nghị các khoa phòng lưu ý:
Ghi chép tiền sử nghề nghiệp: Đây là căn cứ pháp lý tiên quyết. Bác sĩ cần khai thác kỹ môi trường làm việc và thời gian tiếp xúc với tác nhân có hại của bệnh nhân.
Hoàn thiện hồ sơ giám định: Đảm bảo đầy đủ các chứng từ: Kết quả đo đạc môi trường lao động (nếu có), sổ khám sức khỏe định kỳ và các kết quả xét nghiệm chẩn đoán xác định bệnh nghề nghiệp.
Hỗ trợ thủ tục BHXH: Tổ Bảo hiểm y tế chịu trách nhiệm hướng dẫn bệnh nhân quy trình nộp hồ sơ giám định y khoa để nhận trợ cấp một lần hoặc hàng tháng theo mức độ suy giảm sức khỏe.
4. Kết luận
Việc ban hành Thông tư 60/2025/TT-BYT là bước tiến trong việc bảo vệ sức khỏe người lao động. Nhân viên y tế cần nắm vững danh mục 35 bệnh nghề nghiệp này để tư vấn và hỗ trợ bệnh nhân kịp thời, tránh việc bỏ sót các ca bệnh có quyền lợi bảo hiểm.
