Việc sử dụng thuốc tiết kiệm, hiệu quả là yêu cầu hàng đầu của cơ quan quản lý quỹ BHYT. Theo phản ánh từ Báo Nhân Dân, nhiều cơ sở y tế đã bị truy thu phần chênh lệch giá trị lớn khi ưu tiên sử dụng các mặt hàng thuốc Generic tự thầu thay vì sử dụng thuốc thuộc danh mục đấu thầu tập trung quốc gia đang sẵn có.
1. Quy định về thứ tự ưu tiên trong sử dụng thuốc
Theo quy định hiện hành về mua sắm và sử dụng thuốc BHYT, các cơ sở khám chữa bệnh phải tuân thủ nghiêm ngặt thứ tự ưu tiên nhằm tối ưu hóa ngân sách:
Ưu tiên 1: Thuốc thuộc danh mục đấu thầu tập trung quốc gia hoặc mua sắm tập trung cấp địa phương.
Ưu tiên 2: Thuốc do đơn vị tự tổ chức đấu thầu (chỉ được sử dụng khi danh mục tập trung không có hoặc đã hết hàng).
Nội dung: Nếu một mặt hàng thuốc (cùng hoạt chất, cùng nồng độ, hàm lượng và tiêu chuẩn kỹ thuật) đã trúng thầu tập trung quốc gia với giá rẻ hơn, bệnh viện bắt buộc phải sử dụng mặt hàng đó cho bệnh nhân BHYT.
2. Nguy cơ xuất toán phần chênh lệch giá
Cơ quan Bảo hiểm xã hội (BHXH) thực hiện giám định dựa trên cơ sở dữ liệu đấu thầu toàn quốc.
Lỗi chỉ định thuốc giá cao: Nếu hệ thống phát hiện tại kho dược của bệnh viện vẫn còn thuốc đấu thầu tập trung quốc gia (giá thấp) nhưng bác sĩ lại kê đơn mặt hàng Generic tự thầu (giá cao hơn), hoặc bệnh viện cố tình nhập hàng tự thầu về dùng trước, phần chênh lệch giá giữa hai loại thuốc sẽ bị xuất toán.
Hệ quả: Số tiền truy thu không chỉ tính trên một đơn thuốc mà sẽ quét toàn bộ dữ liệu sử dụng thuốc đó trong cả quý hoặc cả năm, dẫn đến con số thiệt hại tài chính vô cùng lớn cho cơ sở y tế.
3. Ngăn chặn nguy cơ xuất toán cho đơn vị
Để quản lý danh mục thuốc an toàn và tránh các rủi ro về mặt tài chính, Khoa Dược và Ban Giám đốc cần thực hiện:
Ưu tiên nhập kho thuốc trúng thầu tập trung: Khoa Dược phải xây dựng kế hoạch cung ứng sao cho thuốc đấu thầu tập trung luôn được ưu tiên nhập và phát trước. Chỉ khi có văn bản xác nhận từ đơn vị trúng thầu tập trung về việc tạm ngưng cung ứng, bệnh viện mới được phép chuyển sang dùng các nhóm thuốc tự thầu tương đương.
Cấu hình phần mềm HIS chọn lọc thông minh: Thiết lập trên phần mềm kê đơn sao cho khi bác sĩ gõ tên hoạt chất, hệ thống sẽ tự động hiển thị mặt hàng thuốc có giá rẻ nhất (thuốc tập trung) lên đầu danh sách để ưu tiên lựa chọn.
Kiểm soát chặt chẽ giá kế hoạch: Khi tổ chức tự thầu các mặt hàng Generic bổ sung, phòng Tài chính - Kế toán cần tham chiếu sát giá trúng thầu tập trung quốc gia gần nhất. Nếu giá tự thầu cao hơn giá tập trung mà không có lý do kỹ thuật đặc biệt, cần cân nhắc khả năng bị xuất toán phần chênh lệch này ngay từ khâu lập kế hoạch.
